Ishtirokchining MChJdan chiqishi: ulush haqiqiy qiymatini toʻlashda soliqlar

Jamiyat chiqqan ishtirokchiga nimani toʻlaydi

MChJ toʻgʻrisidagi qonunga koʻra chiqqan ishtirokchining ulushi jamiyatga oʻtadi va jamiyat chiqish sanasidan oldingi oxirgi hisobot davri uchun buxgalteriya hisoboti maʼlumotlari boʻyicha aniqlanadigan ulushning haqiqiy qiymatini toʻlashi yoki ishtirokchining roziligi bilan xuddi shunday qiymatdagi mol-mulkni natura shaklida berishi shart. Toʻlov muddati — ulush jamiyatga oʻtgan paytdan boshlab bir yil ichida, agar ustavda qisqaroq muddat nazarda tutilmagan boʻlsa.

Shuning uchun birinchi qadam — kerakli sana uchun tasdiqlangan buxgalteriya hisobotini olish va ulush qiymatini hisoblash. Soliq bazasi ham, ushlab qolinadigan summa ham shu miqdorga bogʻliq.

Toʻlovning qaysi qismi dividend hisoblanadi

Soliq uchun toʻlovni ikki qismga ajratish kerak. Birinchisi — ustav fondidagi ulush miqdori doirasidagi summa, aslida hissaning qaytarilishi. Ikkinchisi — ustav fondidagi ulush miqdoridan oshadigan hamma narsa: aynan shu oshgan qism dividend deb topiladi.

Muhim shart: bunday toʻlovlar ishtirokchilarning ustav fondidagi ulushlariga mutanosib ravishda toʻlansagina dividend deb topiladi. Hisob-kitob boshqacha qurilgan boʻlsa (masalan, ishtirokchiga sof aktivlarga bogʻliq boʻlmagan summa toʻlansa), tasniflashni alohida asoslash kerak, shuning uchun pozitsiyani toʻlovdan oldin kelishib olish maqsadga muvofiq.

Dividendlarga soliq stavkalari

Stavka oluvchining maqomiga bogʻliq. Rezident jismoniy shaxs uchun dividendlar 5 foiz stavkada soliqqa tortiladi. Rezident yuridik shaxs uchun foyda soligʻi boʻyicha dividend koʻrinishidagi daromadlarga stavka ham 5 foizni tashkil etadi. Norezidentlar 10 foiz toʻlaydi, agar xalqaro shartnomada imtiyoz nazarda tutilmagan boʻlsa.

Oluvchi yuridik shaxsda ustav fondiga qoʻshilgan hissa doirasidagi qism foyda soligʻi hisobida daromadga kiritilmaydi: ishtirokchilar tarkibidan chiqishda hissa doirasida olingan mablagʻlar daromaddan chiqarilgan.

• Ishtirokchi — rezident jismoniy shaxs: oshgan qismdan 5%.
• Ishtirokchi — rezident yuridik shaxs: dividendlar uchun 5% stavka, soliq toʻlov manbasida ushlab qolinadi va oluvchi tomonidan soliq bazasini aniqlashda chegirib tashlanadi.
• Norezident ishtirokchi: 10%, ikki tomonlama soliqqa tortishdan qochish toʻgʻrisidagi shartnoma boʻlsa, agar norezident daromadga haqiqiy huquqqa ega boʻlsa, agent pasaytirilgan stavka yoki ozod qilishni qoʻllaydi.

Jamiyatning soliq agenti sifatidagi majburiyatlari

Jamiyat soliqni har bir oluvchi va har bir toʻlov uchun alohida aniqlaydi. Soliq toʻlovdan ushlab qolinadi, hisobot dividendlar hisoblangan oydan keyingi oyning yigirmanchi kunidan kechiktirmay hisobga olish joyidagi soliq organiga topshiriladi, soliqning oʻzi esa toʻlov sanasidan kechiktirmay byudjetga oʻtkaziladi. Oluvchi talab qilsa, daromad summasi va ushlab qolingan soliq toʻgʻrisida maʼlumotnoma berish shart.

• Ulushning haqiqiy qiymatini hisoblash va ustav fondidagi ulush miqdoridan oshgan qismni ajratish.
• Oluvchining maqomini (rezident, norezident) va qoʻllaniladigan stavkani aniqlash.
• Toʻlov paytida soliqni ushlab qolish va toʻlov sanasidan kechiktirmay oʻtkazish.
• Soliq hisobotini keyingi oyning 20-sanasigacha topshirish.
• Ishtirokchining talabiga koʻra maʼlumotnoma berish.

Jamiyat uchun xususiyatlar: xarajatlar va QQS

Hisoblangan dividendlar jamiyatning soliqqa tortiladigan foydasini kamaytirmaydi: soliq toʻlovchi hisoblagan dividend summalari chegirib tashlanmaydigan xarajatlar tarkibiga kiradi. Ulush qiymatini toʻlashni oddiy xarajat sifatida aks ettirmaslik kerak.

Agar ishtirokchiga pul oʻrniga mulk berilsa, bu ham soliq hodisasidir. Ishtirokchiga chiqishda tovar yoki xizmat berish QQS maqsadida realizatsiya aylanmasi hisoblanadi, dividend toʻlovi hisobiga berishda esa baza soliqni hisobga olgan holda aniqlanadi. Shuning uchun natura shaklidagi hisob-kitoblarni boshidan buxgalter ishtirokida rasmiylashtirish lozim.

Hisob-kitob namunasi (shartli raqamlar)

Namuna shartli. Ishtirokchi ulushi — 100 mln soʻmlik ustav fondining 20 foizi, yaʼni ulush miqdori 20 mln soʻm. Hisobot boʻyicha ulushning haqiqiy qiymati 120 mln soʻm. Ulush miqdoridan oshgan qism — 100 mln soʻm. Oluvchi rezident jismoniy shaxs boʻlsa, 5% stavkada soliq 5 mln soʻmni tashkil etadi va ishtirokchiga 115 mln soʻm toʻlanadi. Qolgan 20 mln soʻm — dividend soligʻisiz hissaning qaytarilishi.

Odatiy xatolar va nimalarni tayyorlash kerak

Koʻpincha uch joyda xato qilinadi: toʻlovni toʻliq hissaning qaytarilishi deb hisoblab soliq ushlamaslik; oluvchining maqomini tekshirmasdan stavkani qoʻllash; soliqni «toʻlov sanasidan kechiktirmay» muddati oʻrniga toʻlovdan keyin toʻlash. Yana bir xato — ulush qiymatini notoʻgʻri davr maʼlumotlari boʻyicha hisoblash.

• Chiqishni tasdiqlash toʻgʻrisidagi qaror va ishtirokchining arizasi.
• Chiqishdan oldingi oxirgi hisobot davri uchun buxgalteriya hisoboti va ulush qiymati hisob-kitobi.
• Ustav va taʼsis hujjatlaridagi oʻzgarishlar.
• Har bir oluvchi boʻyicha soliq hisob-kitobi va toʻlov hujjatlari.
• Soliq agenti hisobotining nusxasi va ishtirokchiga maʼlumotnoma.