Tovar-moddiy zaxiralar auditi
Mavjudlik, baholash, hisobdan chiqarish, likvid boʻlmagan zaxiralar
«Tashabbus tarzidagi audit» xizmatiga oʻtishMaʼlumotlar rasmiy manba bilan solishtirilgan:
Zaxiralar — hisob haqiqatdan ayniqsa tez uzoqlashadigan modda: navlarning aralashib ketishi, hujjatsiz hisobdan chiqarishlar, yillar davomida toʻliq qiymatda turgan buzilgan tovar.
Nima tekshiriladi
- Haqiqiy mavjudlik — xatlovni kuzatish yoki tanlab qayta sanash
- Sotib olish qiymatining toʻgʻri shakllantirilishi
- Hisobdan chiqarish usulining izchil qoʻllanishi
- Yoʻqotishlar, yaroqsiz mahsulot va buzilish sababli hisobdan chiqarishlarning asosliligi
- Likvid boʻlmagan zaxiralarning mavjudligi va ularning bahosini pasaytirish zarurati
Xatlovni kuzatish
Zaxiralar mavjudligining eng ishonchli dalilini auditor xatlovda ishtirok etib oladi. Shuning uchun uning sanasi oldindan kelishiladi: bunday protsedurani orqaga sana bilan oʻtkazib boʻlmaydi, usiz esa zaxiralar moddasi boʻyicha shartli fikr (izoh) paydo boʻladi.
Likvid boʻlmagan zaxiralar
Uzoq vaqt harakatlanmagan zaxiralar, agar ularni sotishning real imkoniyati yoʻqolgan boʻlsa, toʻliq sotib olish qiymatida aks ettirilishi mumkin emas. Aylanuvchanlik tahlilining yoʻqligi — buxgalteriya balansi aktivlarini oshirib koʻrsatadigan muntazam topilma.
Auditor protseduralari
- xatlovni kuzatish va nazorat uchun qayta sanash — auditor mol-mulkning haqiqiy mavjudligini tekshirishga haqli (OʻRQ-677, 28-modda);
- hisobot sanasiga kirim va joʻnatmalarni ajratish testi (cut-off);
- tannarx va hisobdan chiqarish usulini tekshirish;
- aylanuvchanlik va likvid boʻlmagan zaxiralar tahlili, sof sotish qiymatigacha arzonlashtirishni tekshirish (MHXS hisoboti uchun — IAS 2).
Soliq jihati
- aybdorlari aniqlanmagan kamomadlar foyda soligʻini kamaytirmaydi (Soliq kodeksi, 317-modda);
- hisob va tovarning haqiqiy mavjudligi oʻrtasidagi farq — soliq bazasini yashirish belgisi (223-modda).
Ombor hisobini tekshirish
Xatlov sanasini kelishib olamiz va zaxiralar, jumladan likvid boʻlmaganlari bahosini tekshiramiz.
«Tashabbus tarzidagi audit» xizmatiga oʻtishKoʻp beriladigan savollar
Agar xatlov auditorsiz oʻtgan boʻlsa-chi?
Unda auditor uning hujjatlarini oʻrganadi va muqobil protseduralarni bajaradi — tekshiruv sanasiga tanlab qayta sanash va harakatni orqaga qayta hisoblash. Bu mumkin, lekin kamroq ishonchli.
Auditor xatlovda ishtirok etishi shartmi?
Xatlovni kuzatish — zaxiralar boʻyicha standart protsedura; mol-mulkning haqiqiy mavjudligini tekshirish huquqi auditorga OʻRQ-677ning 28-moddasi bilan berilgan.
Leader Audit hamkori bilan uchrashuv belgilang
Birinchi konsultatsiya bepul. Xalqaro tajribaga ega mutaxassislardan biznes xatarlarini baholatib oling.