Qoʻriqlash tashkiloti buxgalteriyasi: smenalar, forma, texnika va qoʻriqlash shartnomalari

Ish vaqtini jamlab hisobga olish: hisob-kitob asosi

Qoʻriqlash postlari sutkasiga 24 soat ishlaydi, shu sababli har bir postda kunlik va haftalik meʼyorga har doim ham rioya qilib boʻlmaydi. Bunday hollarda Mehnat kodeksi ish vaqtini jamlab hisobga olishga yoʻl qoʻyadi: meʼyor kun yoki hafta uchun emas, hisob davri uchun bajariladi (MK 199-modda). Sharti — hisob davridagi ish vaqti ish soatlari meʼyoridan oshmasligi kerak.

Qonuniy chegaralar: hisob davri oʻn ikki oydan, smena esa oʻn ikki soatdan oshmasligi kerak (MK 199-modda). Qoʻllash tartibi va hisob davri davomida ish haqini tenglashtirish choralari jamoa shartnomasi bilan belgilanadi; u boʻlmasa — ish beruvchi kasaba uyushmasi qoʻmitasi bilan kelishib belgilaydi.

Amalda bu uchta hujjatni bildiradi: ish vaqtini jamlab hisobga olish joriy etilgani haqida buyruq, smenalar davomiyligi tasdiqlangan smena grafigi va soatlar kalendar oy boʻyicha emas, balki davr meʼyori bilan solishtiriladigan tabel.

Tungi soatlar, ish vaqtidan tashqari ish va davr yakunidagi ortiqcha ish

Tungi vaqt 22:00 dan 6:00 gacha hisoblanadi (MK 188-modda). Tungi soatlar uchun haq kamida bir yarim barobar miqdorda toʻlanadi; vaqtbay tizimda har bir tungi soat uchun 1,5 yoki undan yuqori koeffitsiyent qoʻllanadi (MK 264-modda). Ustama aniq miqdori jamoa shartnomasi, lokal hujjat yoki mehnat shartnomasi bilan belgilanadi, oshirilgan haq esa okladga kiritilmaydi — uni alohida qator sifatida hisoblash kerak.

Agar smenaning kamida yarmi tunga toʻgʻri kelsa, uning davomiyligi bir soatga qisqartiriladi, qayta ishlab berish talab etilmaydi (MK 188-modda). Biroq qisqartirish aynan tungi ish uchun qabul qilingan xodimlarga, jamoa shartnomasida boshqacha nazarda tutilmagan boʻlsa, qoʻllanmaydi. Qoʻriqchingiz qaysi holatda ekani mehnat shartnomasidan koʻrinishi kerak, aks holda tabelda nizolar paydo boʻladi.

Ish vaqtini jamlab hisobga olishda ish vaqtidan tashqari ish deb alohida smena emas, balki butun hisob davri uchun meʼyordan oshgan ish hisoblanadi (MK 189-modda). Ish vaqtidan tashqari ishga haq: dastlabki ikki soat uchun kamida bir yarim barobar, keyingi soatlar uchun kamida ikki barobar (MK 262-modda). Ish beruvchi ish vaqtidan tashqari ish davomiyligining aniq hisobini taʼminlashi shart (MK 190-modda) — amalda bu tabelda alohida ustun.

Tungi ustama hisob-kitobiga misol (shartli sonlar)

Misol faqat tushuntirish uchun, tarif ham, tavsiya ham emas. Faraz qilaylik, qoʻriqchi 20:00 dan 8:00 gacha smenada ishlaydi. Unda tungi soatlar sakkizta (22:00 dan 6:00 gacha). Soatbay tarif stavkasi shartli ravishda 10 000 soʻm, lokal hujjatda esa 1,5 koeffitsiyent belgilangan boʻlsin.

Unda smenaning tungi soatlari uchun 8 × 10 000 × 1,5 = 120 000 soʻm hisoblanadi, shundan ustama — 8 × 10 000 × 0,5 = 40 000 soʻm. Smenaning qolgan toʻrt soati (20:00–22:00 va 6:00–8:00) odatdagi stavkada toʻlanadi: 4 × 10 000 = 40 000 soʻm. Hisob davri yakunida soatlar meʼyordan koʻp chiqsa, ortiqcha qismi ish vaqtidan tashqari ish qoidalari boʻyicha alohida hisoblanadi.

Tungi va smenali ustamalar boʻyicha soliqlar va hisob

Tungi soatlar, ish vaqtidan tashqari ish va koʻp smenali rejim uchun ustamalar kompensatsiya toʻlovlariga kiradi va xodimning mehnatga haq toʻlash shaklidagi daromadiga qoʻshiladi (SK 371, 373-moddalar). Demak, ulardan JShDS 12% stavkada ushlanadi (SK 381-modda), ish beruvchi uchun esa bu toʻlovlar ijtimoiy soliq obyekti boʻlgan mehnatga haq toʻlash xarajatlariga kiradi (SK 403-modda).

Soliq har oy hisoblanadi (SK 407-modda), shu sababli tungi va ish vaqtidan tashqari soatlar hisobidagi xatolar bir vaqtning oʻzida bir nechta koʻrsatkichni — JShDS, ijtimoiy soliq va xizmat tannarxini buzadi. Hisob-kitob qaydnomasini tabel va smena grafigi bilan oyni yopishdan oldin solishtirishni tavsiya etamiz, hisobot topshirilgandan keyin emas.

Forma, maxsus kiyim va postlardagi texnika

Qoʻriqchilar formasi va jihozi — alohida xarajat moddasi. Agar qoʻriqchilar ishi noqulay mehnat sharoitidagi ishlarga kirsa, ish beruvchi maxsus kiyim va boshqa shaxsiy himoya vositalarini meʼyorlar boʻyicha bepul berishi shart (MK 363-modda); ularni sotib olish, saqlash, yuvish, tozalash va taʼmirlash ish beruvchi hisobidan amalga oshiriladi. Muayyan post bunday ishlarga kirishi roʻyxatlar va ichki meʼyorlar asosida aniqlanadi, shuning uchun ularni buyruq bilan mustahkamlang.

Hisobda xodim imzosi, kiyish muddati va masʼul shaxs koʻrsatilgan berish qaydnomasini yuriting. Forma va texnika xarajatlari asosli va hujjatlar bilan tasdiqlangan boʻlishi kerak, aks holda ular foyda soligʻi hisob-kitobida qabul qilinmaydi (SK 305-modda).

Ratsiya, videokamera, vahima tugmalari va obyektlardagi boshqa texnikani tegishliligi boʻyicha ajrating: kompaniyaning oʻz texnikasi, masʼul saqlashdagi mijoz texnikasi va ijaraga olingan texnika. Oʻz texnikasi uchun inventar kartochkalari va eskirish hisobini yuriting, mijoz mulkini esa qabul-topshirish dalolatnomalari bilan balansdan tashqari alohida roʻyxatda hisobga oling.

Qoʻriqlash shartnomalari va abonent tushumi

Qoʻriqlash odatda har oylik toʻlovli abonent shartnomasi asosida koʻrsatiladi. Odatiy xatolar: tushum amalda koʻrsatilgan xizmatlar boʻyicha emas, toʻlov boʻyicha tan olinadi; oy uchun dalolatnomalar rasmiylashtirilmaydi; qoʻshimcha postlar yoki tadbirni bir martalik qoʻriqlash qoʻyilganda shartnoma ilovasi oʻzgartirilmaydi.

Tushum va xarajatlar davrlar boʻyicha mos kelishi uchun har bir obyekt boʻyicha alohida hisob yuriting: grafik boʻyicha post soatlari, haqiqiy soatlar, almashtirishlar, toʻxtab qolishlar va qoʻshimcha postlar. Shunda oy yakunida shartnoma boʻyicha tushumni xuddi shu obyekt boʻyicha ish haqi xarajatlari bilan solishtirish mumkin, zarar keltiruvchi postlar esa darhol koʻrinadi.

Qoʻriqlash tashkiloti buxgalteri uchun nazorat roʻyxati

• jamlab hisobga olish haqida buyruq va butun hisob davri uchun smena grafigi;
• tungi, ish vaqtidan tashqari va dam olish kunlaridagi soatlar alohida hisobga olinadigan tabel;
• tungi ustama shartlari jamoa shartnomasi, lokal hujjat yoki mehnat shartnomasida;
• xodimlar imzosi bilan forma va himoya vositalarini berish qaydnomasi;
• texnikaning inventar hisobi va mijozlar mulki alohida roʻyxati;
• har bir obyekt boʻyicha har oy koʻrsatilgan xizmatlar dalolatnomalari;
• oyni yopishdan oldin ish haqi hisoblarini JShDS va ijtimoiy soliq bilan solishtirish.