Korporativ tadbirlar va timbilding: soliq hisobi

Foyda soligʻi: tadbir xarajatlari qachon chegirib tashlanmaydi

SKning 317-moddasida soliq bazasini aniqlashda chegirib tashlanmaydigan xarajatlar sanab oʻtilgan. Korporativlar uchun asosiysi 13-band: u soliq toʻlovchining tadbirkorlik faoliyati bilan bogʻliq boʻlmagan tadbirlarga xarajatlarni chegirib tashlanmaydiganlar qatoriga kiritadi va sport hamda madaniy tadbirlar, dam olishni tashkil etishni alohida nomlaydi.

Istisno bitta: bunday tadbirlarni oʻtkazish majburiyati qonunchilik bilan soliq toʻlovchiga yuklangan hollar. Kompaniya oʻz tashabbusi bilan oʻtkazadigan odatiy korporativ yoki chiqish bu istisnoga kirmaydi, shuning uchun soliq organi uning xarajatlarini chegirib tashlanmaydigan deb baholashi mumkin.

Amaliy xulosa: tadbirning kompaniya faoliyati bilan aloqasi qanchalik yaqqol boʻlsa, uni isbotlash shunchalik oson. Agar bu koʻngilochar emas, balki ish uchrashuvi, trening yoki oʻqitish boʻlsa, bu hujjatlardan koʻrinishi kerak: buyruq, dastur, ishtirokchilar roʻyxati va ijrochining dalolatnomasi. Tadbir sof bayram xarakterida boʻlsa, xarajatlar chegirib tashlanmaydi, deb hisoblab, ularni xarajatlarga kiritmaslik ishonchliroq.

Madaniy tadbirlarga chiptalar: alohida limit

SK 317-moddasining 3-bandida xodimda moddiy naf shaklidagi daromadga aylanadigan xarajatlar (SKning 376-moddasi) uchun alohida qoida bor. Bunday xarajatlar chegirib tashlanmaydi, lekin istisno mavjud: oʻz xodimlari va ularning yaqin qarindoshlari uchun madaniy-ommaviy va konsert-tomosha tadbirlariga chiptalar sotib olish xarajatlari tovarlar (xizmatlar) sotishdan olingan daromadning 0,5 foizidan koʻp boʻlmagan miqdorda chegiriladi.

Qoida aynan chiptalar xaridiga tegishli (teatr, konsert, tomosha). Banket, maydon ijarasi yoki unga safar bu qoidaga kirmaydi.

QQS: tadbir xarajatlari boʻyicha hisobga olish

SKning 267-moddasi hisobga olinmaydigan soliq summalarini nomlaydi. Ular orasida vakillik xarajatlari boʻyicha QQS (5-band) va SKning 317-moddasiga muvofiq foyda soligʻini hisoblashda chegirib tashlanmaydigan xarajatlar boʻlgan tovarlar va xizmatlar boʻyicha QQS (7-band) bor.

Agar bayram korporativi xarajatlarini 317-moddaning 13-bandiga koʻra chegirib tashlanmaydi, deb hisoblagan boʻlsangiz, keteringdan, maydondan yoki boshlovchidan olingan hisobvaraq-fakturalardagi kirish QQSni ham hisobga olib boʻlmaydi. Mantiq yagona boʻlishi kerak: xarajatni foyda soligʻida yozib, shu bilan birga QQSni hisobga olish yoki aksincha qilish mumkin emas.

JShDS: xodimlarda daromad paydo boʻladimi

Bu yerda SK yumshoqroq qoida beradi. SKning 369-moddasida soliq agentlarining jismoniy shaxs foydasiga qilingan, uning daromadi sifatida qaralmaydigan xarajatlari sanalgan. Ular orasida bayram tantanalarini oʻtkazish va vakillik xarajatlari, shuningdek ish beruvchining xodimlarning mehnat va dam olish sharoitlarini taʼminlash bilan bogʻliq hamda muayyan jismoniy shaxslarning daromadi hisoblanmaydigan boshqa xarajatlari bor.

Asosiy shart — «muayyan jismoniy shaxslarning daromadi hisoblanmaydigan». Har bir kishi qancha olganini aniqlab boʻlmaydigan jamoaviy tadbir bu qoidaga sigʻadi. Shaxsiylashtirilgan naflar boshqacha: SKning 376-moddasi yuridik shaxsning soliq toʻlovchi manfaatlari yoʻlida tovarlar va xizmatlar uchun toʻlovini, shuningdek soliq toʻlovchi manfaatlari yoʻlida tekinga berilgan mol-mulk va koʻrsatilgan xizmatlar qiymatini moddiy naf shaklidagi daromadga kiritadi.

Kompaniya muayyan xodimning dam olishini, oilasi uchun safarni toʻlasa yoki shaxsiy sovgʻa bersa, bunday daromad soliqqa tortiladi. Rezidentlar uchun JShDS stavkasi 12 foiz (SKning 381-moddasi), soliqni ushlab qolib oʻtkazish majburiyati soliq agenti sifatida kompaniyaning oʻziga yuklangan (SKning 386-moddasi).

Xodimlarga sovgʻalar alohida ajratilgan: SK 378-moddasining 10-bandiga koʻra, ish beruvchidan soliq davrida eng kam ish haqining 2,11 baravarigacha qiymatda olingan xodimlarga naturadagi sovgʻalar soliqqa tortilmaydi. Bu har bir tadbirga emas, bir yilda bir kishi uchun limitdir. Pul shaklidagi sovgʻalar bu normaga kirmaydi, chunki norma naturadagi sovgʻalar haqida.

Shartli misol

Misol shartli raqamlarda keltirilgan, haqiqiy kompaniyaga aloqador emas. MChJning yillik tushumi — 20 mlrd soʻm, demak 0,5 foiz 100 mln soʻmni tashkil etadi. Kompaniya xodimlarga 120 mln soʻmlik konsert chiptalarini sotib oldi. 317-moddaning 3-bandi boʻyicha xarajatlarga 100 mln soʻmdan koʻp kiritib boʻlmaydi, qolgan 20 mln soʻm chegirib tashlanmaydigan boʻlib qoladi.

Alohida, kompaniya butun jamoa uchun 60 mln soʻmlik bayram kechki ovqatini oʻtkazdi. Agar xarajatlar 317-moddaning 13-bandiga koʻra chegirib tashlanmaydigan deb topilsa, bu 60 mln soʻm xarajatlarga kirmaydi va ular boʻyicha QQS hisobga olinmaydi; shu bilan birga SKning 369-moddasiga koʻra xodimlarda shaxsan daromad yoʻq, JShDS ushlanmaydi. Agar direktor uchun oilasi bilan safar alohida toʻlangan boʻlsa, bu summadan JShDS ushlanishi kerak.

Harakatlar tartibi va hujjatlar

Tadbirning soliq rejimi haqidagi qarorni davr yopilishida emas, tadbirdan oldin qabul qilgan maʼqul. Shunda tasdiqlovchi hujjatlar darhol yigʻiladi.

• tadbir oʻtkazish haqida rahbarning buyrugʻi yoki qarori: maqsad, sana, joy, byudjet, ishtirokchilar roʻyxati;
• tadbirning ish qismi boʻlsa (oʻqitish, strategik sessiya, trening), dastur va jadval;
• ijrochi bilan shartnoma va koʻrsatilgan xizmatlar dalolatnomasi, QQS toʻgʻri koʻrsatilgan hisobvaraq-faktura;
• ishtirokchilar roʻyxati imzo yoki belgilar bilan — naf umumiy, shaxsiy emasligini koʻrsatish uchun kerak;
• sovgʻalar uchun har bir xodimga qiymat va yil davomida yigʻma jami koʻrsatilgan alohida qaydnoma;
• buxgalteriya maʼlumotnomasi: nima chegiriladi, SKning qaysi bandi boʻyicha, QQS hisobga olinadimi, jismoniy shaxslarda daromad paydo boʻladimi.

Odatiy xatolar

Soliq xavflari deyarli har doim tadbirning oʻzi bilan emas, uning qanday rasmiylashtirilgani va hisobda aks ettirilishi bilan bogʻliq.

• bayram kechki ovqatini xarajatlarga yozib, shu bilan birga QQSni hisobga oladilar, vaholanki SKning 317- va 267-moddalari buni bogʻlaydi;
• korporativni dastursiz, oʻqituvchisiz va yakuniy hujjatlarsiz «oʻqitish» deb rasmiylashtiradilar;
• sovgʻalarni qaydnomasiz beradilar va har bir xodim uchun yillik limitni kuzatmaydilar;
• muayyan xodimning dam olishi yoki shaxsiy xarajatlarini toʻlab, soliq agenti sifatida JShDSni ushlamaydilar;
• kimlar haqiqatan qatnashganini qayd etmaydilar va keyin naf umumiy ekanini isbotlay olmaydilar.