Bank kafolati yoki garov asosida QQSni tezlashtirilgan qaytarish: 7 kunda pul olish

Kafolat yoki garov nima beradi

SK 274-moddasi umumiy qoidaga koʻra qaytarilishi lozim boʻlgan soliqni kelgusi toʻlovlar hisobiga oʻtkazadi. Pulni hisobvaraqqa qaytarib olish uchun soliq hisoboti topshirilayotganda soliq organlariga xabar berish kerak: soliq toʻlovchi soliqning manfiy summasini qoplash (qaytarish) uchun soliq organlariga xabar berish orqali murojaat qilishga haqli. Umumiy tartibda muddat — soliq organlariga xabar berilgan sanadan boshlab oʻttiz kundan kechiktirmay, va faqat kameral soliq tekshiruvi natijasida qaytarish toʻgʻrisida qaror qabul qilingan boʻlsa.

Tezlashtirilgan tartib soliq toʻlovchilarning bir qator toifalariga tatbiq etiladi. Ular orasida yirik soliq toʻlovchilar, soliq monitoringi ishtirokchilari, baʼzi eksportchilar bor. Ammo alohida maqomsiz har qanday kompaniya foydalana oladigan toifa ham mavjud: soliq hisoboti bilan birga amaldagi bank kafolatini taqdim etgan yoki SK 107- yoxud 109-moddalarida belgilangan tartibda soliq organlari bilan garov shartnomasini rasmiylashtirgan soliq toʻlovchilar. Demak, tezlik taʼminot hisobiga “sotib olinadi”.

Yetti kun: bu nimani anglatadi va nimani anglatmaydi

Tezlashtirilgan tartibda hisobotda qaytarish uchun koʻrsatilgan summa toʻliq hajmda yetti kun ichida qaytariladi. Bu toʻlov muddati, tekshiruv muddati emas. Summaning asoslanganligini kameral tekshirish umumiy tartibda oʻtkaziladi, yaʼni pul sizda boʻlgandan keyin ham davom etadi.

Asosiy xavf shu yerdan kelib chiqadi. Agar tekshiruv qaytarish uchun koʻrsatilgan summaning yoki uning bir qismining asossiz ekanini koʻrsatsa, kompaniya asossiz qaytarilgan soliqni qaytarilgan sanadan toʻlov sanasigacha hisoblangan penya bilan budjetga toʻlashi shart. Penya muddati oʻtgan har bir kalendar kun uchun hisoblanadi, uning stavkasi esa Markaziy bank qayta moliyalash stavkasining uchdan yuzdan bir (1/300) qismiga teng. Kafolat yoki garov tekshiruv davom etayotganda budjet himoyalanishi uchun kerak.

109-modda boʻyicha bank kafolatiga talablar

Kafolat boʻyicha bank (kafil) soliq toʻlovchi oʻz vaqtida toʻlamasa, soliq va penyalarni toʻlash majburiyatini soliq organlari oldida toʻliq bajarishni zimmasiga oladi. Soliq organi kafolatni qabul qilishi uchun matnda 109-moddaning beshta shartini tekshiring:

Bank-kafil talab olingan kundan boshlab besh kun ichida uni bajarishi shart. Kodeks yuqori xalqaro reytingga ega xorijiy bank kafolatiga ham yoʻl qoʻyadi, biroq bu Moliya vazirligi belgilaydigan tartib va shartlarda amalga oshadi hamda u 1–4-bandlar talablariga javob berishi kerak.

• kafolat qaytarib olinmaydigan va boshqaga berilmaydigan;
• unda soliq organi kafilga 109-moddada nazarda tutilmagan hujjatlarni taqdim etishi koʻrsatilmagan — matndagi har qanday qoʻshimcha “toʻlov shartlari” rad etish uchun asos;
• amal qilish muddati u taʼminlayotgan soliqni toʻlash majburiyati ijro etilishi muddati tugagan kundan boshlab olti oydan oldin tugamaydi (Kodeksda boshqacha tartib nazarda tutilmagan boʻlsa);
• kafolat summasi soliq va penyalarni toʻliq qoplaydi (Kodeksda boshqacha tartib nazarda tutilmagan boʻlsa) — shuning uchun qaytariladigan QQS ostida penyalar uchun zaxira qoldiring;
• kafil talabni oʻz vaqtida bajarmasa, soliq organi kafildan undirish choralarini qoʻllashi nazarda tutilgan.

107-modda boʻyicha garov: qachon qulayroq

Garov soliq organi va garovga qoʻyuvchi oʻrtasidagi shartnoma bilan rasmiylashtiriladi; garovga qoʻyuvchi soliq toʻlovchining oʻzi yoki uchinchi shaxs boʻlishi mumkin. Soliq va penyalar toʻlanmasa, soliq organi garovga qoʻyilgan mol-mulk qiymati hisobidan fuqarolik qonunchiligida belgilangan tartibda undiradi.

Shu moddadagi amaliy cheklovlar: mol-mulk boshqa shartnoma boʻyicha garov predmeti boʻlishi mumkin emas; garovga qoʻyilgan mol-mulk bilan bitimlar faqat garovga oluvchi bilan kelishilgan holda amalga oshiriladi — yaʼni aktiv qaytarishni taʼminlab turgan paytda uni sotib yoki qayta garovga qoʻyib boʻlmaydi. Mol-mulk sizda qolishi yoki garovga qoʻyuvchi hisobidan soliq organiga uning saqlanishi majburiyati bilan oʻtkazilishi mumkin. Garovni kompaniyada boʻsh aktiv bor, bank kafolati esa noqulay yoki qimmat boʻlganda tanlashadi.

Narx, tartib va tipik xatolar

Kafolat narxi — bankning komissiyasi, Soliq kodeksi uni belgilamaydi: stavka va taʼminot bank tariflari va qaroriga bogʻliq. Foizni emas, natijani solishtiring: tegishli soliq toʻlash muddatidan keyin kamida olti oy amal qiladigan kafolat qancha turadi va pulni bir necha hafta ertaroq olishdan qanday foyda bor. Garov uchun xarajatlar — baholash, shartnomani rasmiylashtirish va aktivni tasarruf etishdagi cheklovlar.

Misol (shartli raqamlar, stavka uchun mezon emas): kompaniya 500 mln soʻm QQSni qaytarishni talab qiladi. Taʼminotsiz u kameral tekshiruv qarorini va xabar berilgandan keyin oʻttiz kungacha muddatni kutadi. Soliq va penyalarni qoplaydigan summaga kafolat bilan pul yetti kun ichida keladi, tekshiruv esa oʻz yoʻlida davom etadi. Agar talab qilingan summaning 100 mln qismi asossiz chiqsa, uni qaytarilgan sanadan boshlab har kun uchun penya bilan qaytarishga toʻgʻri keladi.

• kafolat matnini 109-modda bandlari bilan solishtirmasdan buyurtma berish — soliq organi uni qabul qilmasligi mumkin;
• qaytarishga zaif asos bilan summa topshirish: hisobvaraq-fakturalar, shartnomalar va birlamchi hujjatlar topshirishdan oldin tayyor boʻlishi kerak, aks holda tezlashtirish penyali qarzga aylanadi;
• garov sifatida boshqa shartnoma boʻyicha allaqachon garovda turgan mol-mulkni taklif qilish;
• asossiz qismni va penyalarni qaytarish uchun mablagʻ rejalashtirmaslik.

Taʼminotsiz tezlashtirish kimga tegishli

Kafolat uchun pul toʻlashdan oldin 274-moddaning toʻrtinchi qismidagi boshqa toifaga kirmasligingizni tekshiring: yirik soliq toʻlovchilar, soliq monitoringi ishtirokchilari, nol stavkada eksport qiluvchilar (agar ularga ilgari soliq summasi qaytarilgan va buzilishlar aniqlanmagan boʻlsa) va boshqalar. Unda taʼminot kerak boʻlmaydi. Toifa boʻlmasa, kafolat yoki garov qaytarishni tezlashtirishning ishchi usuli boʻlib qoladi.

Auditorlik tashkiloti va soliq maslahati topshirishdan oldin foydali: qaytarish summasining asoslanganligini tekshirish, kafolat matnini kelishish va tekshiruv uchun hujjatlarni tayyorlash.