Debitorlik qarzi auditi
Qarz haqiqatan ham mavjudmi va u qaytariladimi
«Tashabbus tarzidagi audit» xizmatiga oʻtishMaʼlumotlar rasmiy manba bilan solishtirilgan:
Debitorlik qarzi — balansda aktiv boʻlib koʻrinadigan, lekin qarz qaytarilmasa, aslida aktiv boʻlmaydigan modda. Tekshiruv ikki savolga javob beradi: qarz haqiqatan ham mavjudmi va uning undirilish ehtimoli qanday.
Nimalar tekshiriladi
- Qarzning haqiqiyligi — kontragentlardan bevosita auditorga keladigan tasdiqnomalar
- Yuzaga kelgan muddatlari boʻyicha tahlil
- Qarz asosini tasdiqlovchi birlamchi hujjatlarning mavjudligi
- Muddati oʻtgan qarz va uni hisobdan chiqarish tartibi
- Shubhali qarzlar boʻyicha zaxiraning asosliligi
Nima uchun tasdiqnoma solishtirma dalolatnomadan muhimroq
Ikki tomon imzolagan solishtirma dalolatnoma — yaxshi dalil, lekin u tekshirilayotgan kompaniya orqali olingan. Shuning uchun muhim summalar boʻyicha auditor kontragentlarga soʻrovlarni oʻzi yuboradi va javoblarni bevosita oladi.
Qaytarilmaydigan qarzlar
Yillar davomida harakatsiz turgan, shu bilan birga toʻliq summada aks ettirilgan qarz — eng koʻp uchraydigan topilma. U bir vaqtning oʻzida aktivlarni ham, moliyaviy natijani ham oshirib koʻrsatadi, noaniq muddatga qoldirilgan hisobdan chiqarish esa faqat kelgusidagi zararni koʻpaytiradi.
Auditor protseduralari
- debitorlardan tashqi tasdiqnomalar — auditorning uchinchi shaxslardan yozma tasdiqnomalar olish huquqi (OʻRQ-677, 28-modda); javob boʻlmaganda — muqobil protseduralar: keyingi toʻlov, yuk joʻnatish hujjatlari;
- yuzaga kelgan muddatlari va aylanuvchanligi boʻyicha tahlil;
- zaxirani baholash: MHXS (IFRS) 9 boʻyicha — moliyaviy aktivlar boʻyicha kutilayotgan kredit zararlari;
- hisobdan chiqarishni va bogʻliq tomonlar bilan bitimlarni tekshirish.
Soliq jihati
Hisobdan chiqarilishi lozim boʻlgan umidsiz debitorlik qarzi — Vazirlar Mahkamasi tasdiqlagan tartibda QQS boʻyicha soliq bazasini tuzatish uchun asos (Soliq kodeksi, 257-modda). Bogʻliq shaxslarning qarzlari va zayomlari alohida tekshiriladi.
Kontragentlar bilan hisob-kitoblarni tekshirish
Qarzning haqiqiyligini tasdiqlaymiz va zaxira zarurligini baholaymiz.
«Tashabbus tarzidagi audit» xizmatiga oʻtishKoʻp beriladigan savollar
Undirib boʻlmaydigan qarz bilan nima qilish kerak?
Uning bahosi olish imkoniyatini real aks ettirishi kerak — zaxira yoki belgilangan tartibda hisobdan chiqarish orqali. Tartib va soliq oqibatlari asoslarga va tasdiqlovchi hujjatlarga bogʻliq.
Debitor soʻrovga javob bermasa, auditor nima qiladi?
Muqobil protseduralarni bajaradi: keyingi tushumlarni va yuk joʻnatish boʻyicha birlamchi hujjatlarni tekshiradi.
Leader Audit hamkori bilan uchrashuv belgilang
Birinchi konsultatsiya bepul. Xalqaro tajribaga ega mutaxassislardan biznes xatarlarini baholatib oling.