Birlamchi hujjatlarni yuritish

Hisobdagi har bir yozuv uchun asos

Maʼlumotlar rasmiy manba bilan solishtirilgan: 2026-yil 11-oktabr

Birlamchi hujjat — operatsiyani aks ettirish uchun asos. Hujjat yoʻq — asos yoʻq: hujjat bilan tasdiqlanmagan hisob yozuvi, xoʻjalik hayotining fakti qanchalik haqiqiy boʻlmasin, tekshiruvda asossiz deb koʻriladi.

Saqlash muddatlari

birlamchi hujjatlar, registrlar va hisobot — hisobot yilidan keyin kamida besh yil («Buxgalteriya hisobi toʻgʻrisida»gi Qonun, 29-modda); tartib — Hujjatlar va hujjat aylanishi toʻgʻrisidagi nizom (roʻyxat raqami 3538);
ilovalari bilan soliq hisoboti — taqdim etilgan yildan keyin kamida uch yil (SK 84-modda).

Asosiy birlamchi hujjatlar

elektron hisobvaraq-fakturalar (SK 47-modda);
bajarilgan ishlar dalolatnomalari va yuk xatlari;
kassa hujjatlari va nazorat-kassa texnikasi cheklari;
boʻnak hisobotlari va xizmat safari hujjatlari;
shartnomalar va ishonchnomalar.

Rasmiylashtirishga qoʻyiladigan talablar

Hujjatning barcha majburiy rekvizitlari mavjudligi
Vakolatli shaxslarning imzolari
Hujjat mazmunining haqiqiy operatsiyaga mosligi
Oʻz vaqtida tuzilishi — operatsiya paytida yoki darhol undan keyin
Lozim darajada rasmiylashtirilmagan tuzatishlarning yoʻqligi

Eng qimmatga tushadigan xato

Aynan nima qilinganini tushunib boʻlmaydigan xizmatlar boʻyicha hujjatlar. Tarkibi va natijasi tavsiflanmagan «maslahat xizmatlari koʻrsatildi» degan ifodali dalolatnoma — xarajatni tan olmaslik uchun odatiy asos. Bunday vaziyatda xizmatning haqiqiyligini boshqa vositalar bilan isbotlashga toʻgʻri keladi.

Saqlash

Hujjatlar soliq nazorati qamrab olishi mumkin boʻlgan butun davr davomida mavjud boʻlishi kerak. Muddatlar boʻyicha moʻljalni Soliq kodeksining 88-moddasi beradi — hujjatlarni bu davrdan kamroq saqlash ular aynan kerak boʻlganda dalilsiz qolish demakdir.

Hujjatlarni tartibga keltirish

Birlamchi hujjatlar rasmiylashtirilishini tekshiramiz va tekshiruvga bardosh bermaydigan joylarni koʻrsatamiz.

«Buxgalteriya xizmatlari»ga oʻtish

Koʻp beriladigan savollar

Faqat elektron nusxalarni saqlash mumkinmi?

Elektron hujjatlar bilan ishlash tartibi qonunchilik va kontragentlar bilan shartnomalar shartlari bilan belgilanadi. Qogʻoz hujjatlarning asl nusxalarini faqat skanlarini qoldirib yoʻq qilish xavfli — ularning dalil kuchi turlicha.

Birlamchi hujjatlarni qancha saqlash kerak?

Hisobot yilidan keyin kamida besh yil («Buxgalteriya hisobi toʻgʻrisida»gi Qonun, 29-modda).

Shuningdek oʻqing

Barcha maqolalar →

Mavzuga doir maqolalar

Manbalar

Leader Audit hamkori bilan uchrashuv belgilang

Birinchi konsultatsiya bepul. Xalqaro tajribaga ega mutaxassislardan biznes xatarlarini baholatib oling.

Birinchi qo'ng'iroq bosqichida to'liq maxfiylik

24 soat ichida javob

Majburiyatsiz