Bank va boshqa kredit tashkilotining auditi
Auditning xalqaro standartlari boʻyicha tekshiruv
«Majburiy audit» xizmatiga oʻtishMaʼlumotlar rasmiy manba bilan solishtirilgan:
Banklar va boshqa kredit tashkilotlari «Auditorlik faoliyati toʻgʻrisida»gi Qonun 35-moddasidagi roʻyxatga kiradi — ularning yillik moliyaviy hisoboti operatsiyalar hajmidan qatʼi nazar majburiy auditorlik tekshiruvidan oʻtkazilishi lozim.
Kredit tashkiloti auditi oddiy korporativ tekshiruvdan eng avvalo predmeti bilan farq qiladi: asosiy xatar tushumda emas, balki kredit portfelini baholash va zaxiralarning yetarliligida jamlangan.
Qonun talablari
- banklar va boshqa kredit tashkilotlari har yili majburiy auditdan oʻtadi (OʻRQ-677, 35-modda);
- bank auditori — kamida ikki nafar auditori banklarni tekshirish huquqiga sertifikatga ega boʻlgan tashkilot;
- banklar — MHXS boʻyicha hisob yuritadigan va hisobot tuzadigan jamoat ahamiyatiga ega tashkilotlar (PQ-282); asosiy uchastka — MHXS (IFRS) 9 boʻyicha kutilayotgan kredit zararlari.
Tekshiruv nimaga qaratiladi
- Aktivlarni sifati boʻyicha tasniflash va shakllantirilgan zaxiralarning adekvatligi
- Foiz daromadini tan olish, shu jumladan muammoli kreditlar boʻyicha
- Bogʻliq tomonlar bilan operatsiyalar va xatarlar konsentratsiyasi
- Kapital yetarliligi va prudensial koʻrsatkichlarning ochib berilishi
- Hosila instrumentlar va qimmatli qogʻozlar bilan operatsiyalar hisobi, agar ular mavjud boʻlsa
Auditorlik tashkilotiga talablar
Kredit tashkilotini tekshirishni faqat amaldagi litsenziyaga ega va OʻRQ-677 34-moddasida belgilangan mustaqillik talablariga rioya qiladigan auditorlik tashkiloti oʻtkazishga haqli. Mustaqillik, xususan, auditorning tekshirilayotgan shaxsda moliyaviy manfaatdorligi boʻlganda buziladi.
MHXS boʻyicha hisobot
Xalqaro standartlar boʻyicha hisobot tuzadigan kredit tashkilotlari aynan shu hisobotning auditidan oʻtadi. Bu ish hajmini ham, ishchi hujjatlar tarkibini ham oʻzgartiradi: zaxiralar va adolatli qiymat boʻyicha baholash mulohazalari alohida testlash va hujjatlashtirishni talab qiladi.
Kredit tashkiloti auditini muhokama qilish
Portfelingiz tuzilmasi va qoʻllanadigan hisobot standartlarini hisobga olib, tekshiruv hajmini baholaymiz.
«Majburiy audit» xizmatiga oʻtishKoʻp beriladigan savollar
Bank auditi muddati boʻyicha oddiy kompaniya auditidan farq qiladimi?
Odatda u uzoqroq davom etadi: standart uchastkalardan tashqari kredit portfeli boʻyicha baholash mulohazalari tekshiriladi, ular esa kredit hujjatlari va tasdiqlovchi hujjatlarni tanlab tahlil qilishni talab qiladi.
Tashqi audit boʻlsa, bankka ichki audit ham kerakmi?
Ha, bu turli funksiyalar. Ichki audit butun yil davomida boshqaruv organlari manfaatlarida ishlaydi, tashqi audit esa yillik hisobot haqida mustaqil fikr bildiradi. Birining mavjudligi ikkinchisini bekor qilmaydi.
Bank auditini kim oʻtkazishi mumkin?
Shtatida banklarni tekshirish huquqiga sertifikatga ega kamida ikki nafar auditor boʻlgan auditorlik tashkiloti (OʻRQ-677, 35-modda).
Shuningdek oʻqing
- Bankda ichki audit
- Auditorlik xulosasini qanday olish mumkin: tartib, muddatlar, hujjatlar
- Bogʻliq tomonlar bilan operatsiyalar auditi
- Auditorlik xizmatlari: hisobotni tekshirish va kompaniya risklarini baholash
- YaTT uchun buxgalteriya xizmatlari: soliqlar, hisobot va hisob yuritishga nimalar kiradi
- Yoʻl varaqasi va YoMMni hisobdan chiqarish: yoqilgʻi sarfi normalari va hujjatlar
Leader Audit hamkori bilan uchrashuv belgilang
Birinchi konsultatsiya bepul. Xalqaro tajribaga ega mutaxassislardan biznes xatarlarini baholatib oling.